केंद्र सरकारची शेतकऱ्यांसाठी मोठी योजना! ‘प्रगती’ प्रकल्पातून 20 लाख शेतकऱ्यांना होणार थेट फायदा
केंद्रीय कृषी मंत्री शिवराज सिंह चौहान यांनी 'प्रगती' प्रकल्पाचा शुभारंभ केला. 20 हजार कृषी-उद्योजक तयार करून 20 लाख शेतकऱ्यांना आधुनिक शेती, तंत्रज्ञान आणि व्यवसायाचे मार्गदर्शन केले जाणार.

‘प्रगती’ प्रकल्पाची सुरुवात; 20 हजार कृषी-उद्योजकांच्या माध्यमातून 20 लाख शेतकरी होणार सक्षम

केंद्रीय कृषी व शेतकरी कल्याण मंत्री शिवराज सिंह चौहान यांनी देशातील कृषी क्षेत्र
अधिक आधुनिक, तंत्रज्ञानाधारित आणि आत्मनिर्भर करण्याच्या उद्देशाने ‘प्रगती’ (PRAGATI)
प्रकल्प सुरू केला आहे. या महत्त्वाकांक्षी उपक्रमाअंतर्गत 20 हजार कृषी-उद्योजक (Agri-Entrepreneurs) तयार
करण्यात येणार असून त्यांच्या माध्यमातून 20 लाख शेतकऱ्यांना आधुनिक शेती,
नवीन तंत्रज्ञान, बाजारपेठेपर्यंत पोहोच, मूल्यवर्धन आणि कृषी व्यवसायाचे प्रशिक्षण दिले जाणार आहे.
या उपक्रमामुळे ग्रामीण भागातील शेती अधिक फायदेशीर करण्याबरोबरच रोजगाराच्या नवीन संधीही निर्माण होण्याची अपेक्षा आहे.
काय आहे ‘प्रगती’ प्रकल्प?
‘प्रगती’ हा केंद्र सरकारचा कृषी क्षेत्रातील एक महत्त्वाचा उपक्रम आहे.
या प्रकल्पाचा उद्देश केवळ शेतकऱ्यांना माहिती देणे नसून, गावागावात प्रशिक्षित
कृषी-उद्योजक तयार करून त्यांच्यामार्फत आधुनिक शेतीचे ज्ञान प्रत्येक शेतकऱ्यापर्यंत पोहोचवणे हा आहे.
हे कृषी-उद्योजक शेतकऱ्यांना पीक नियोजन, मृदा आरोग्य, आधुनिक सिंचन पद्धती,
कीड व रोग व्यवस्थापन, डिजिटल शेती, ड्रोन तंत्रज्ञान, मूल्यवर्धन,
कृषी प्रक्रिया उद्योग आणि बाजारपेठेशी जोडण्याबाबत मार्गदर्शन करतील.
20 हजार कृषी-उद्योजकांची फौज तयार होणार
या योजनेअंतर्गत देशभरातून 20 हजार युवक आणि कृषी क्षेत्रात काम करण्याची इच्छा
असलेल्या व्यक्तींना कृषी-उद्योजक म्हणून तयार केले जाणार आहे. त्यांना आधुनिक शेती,
व्यवसाय व्यवस्थापन, कृषी तंत्रज्ञान, डिजिटल सेवा आणि शेतकरी मार्गदर्शनाचे विशेष प्रशिक्षण दिले जाईल.
हे प्रशिक्षित कृषी-उद्योजक आपल्या परिसरातील शेतकऱ्यांसाठी मार्गदर्शक म्हणून काम करतील.
त्यामुळे शेतकऱ्यांना प्रत्येक छोट्या समस्येसाठी कृषी कार्यालयात
जाण्याची गरज कमी होईल आणि स्थानिक पातळीवरच योग्य सल्ला उपलब्ध होईल.
20 लाख शेतकऱ्यांना मिळणार थेट लाभ
प्रगती प्रकल्पाचा थेट लाभ देशातील सुमारे 20 लाख शेतकऱ्यांना मिळणार आहे.
आधुनिक शेती तंत्रज्ञानाचा वापर, उत्पादन खर्चात बचत, उत्पादनात वाढ, दर्जेदार पीक व्यवस्थापन आणि योग्य
बाजारपेठ मिळविण्यासाठी हा प्रकल्प महत्त्वाची भूमिका बजावणार आहे.
यामुळे शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढविण्यास मदत होईल. तसेच कृषी व्यवसायाला
चालना मिळून ग्रामीण अर्थव्यवस्था अधिक मजबूत होण्यास हातभार लागेल.
आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वाढणार वापर
सध्याच्या काळात शेतीमध्ये कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), ड्रोन, डिजिटल प्लॅटफॉर्म,
हवामान आधारित सल्ला आणि स्मार्ट सिंचन प्रणाली यांचा वापर वाढत आहे.
‘प्रगती’ प्रकल्पाद्वारे शेतकऱ्यांना या नव्या तंत्रज्ञानाची माहिती दिली जाणार आहे.
यामुळे शेती अधिक शास्त्रीय पद्धतीने करण्यास मदत होईल आणि हवामान
बदलाच्या आव्हानांवर मात करण्यासाठीही शेतकरी अधिक सक्षम बनतील.
ग्रामीण भागात रोजगारालाही चालना
या योजनेमुळे केवळ शेतकऱ्यांनाच फायदा होणार नाही, तर ग्रामीण भागातील
सुशिक्षित युवकांसाठी कृषी-उद्योजक म्हणून करिअरची नवी संधी उपलब्ध होणार आहे.
कृषी क्षेत्रात उद्योजकता वाढल्यास ग्रामीण भागातील रोजगार निर्मितीलाही मोठी चालना मिळेल.
सरकारची भूमिका
केंद्रीय कृषी मंत्री शिवराज सिंह चौहान यांनी सांगितले की, भारतातील शेती अधिक स्पर्धात्मक,
आधुनिक आणि नफ्याची करण्यासाठी सरकार सातत्याने प्रयत्न करत आहे.
‘प्रगती’ प्रकल्प हा त्याच दिशेने उचललेला एक महत्त्वाचा टप्पा असून,
आधुनिक तंत्रज्ञान आणि प्रशिक्षित कृषी-उद्योजकांच्या मदतीने शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढविण्यावर भर दिला जाणार आहे.
या प्रकल्पामुळे शेतीमध्ये नवकल्पनांना प्रोत्साहन मिळेल आणि विकसित भारताच्या
दिशेने कृषी क्षेत्र अधिक सक्षम होईल, असा सरकारचा विश्वास आहे.
FAQ
प्रश्न-‘प्रगती’ प्रकल्प म्हणजे काय?
उत्तर’-प्रगती’ हा केंद्र सरकारचा कृषी क्षेत्रातील उपक्रम असून, 20 हजार कृषी-उद्योजक तयार
करून त्यांच्या माध्यमातून 20 लाख शेतकऱ्यांना आधुनिक शेती, तंत्रज्ञान
आणि कृषी व्यवसायाचे मार्गदर्शन करण्याचा त्याचा उद्देश आहे.
प्रश्न-या प्रकल्पाचा शेतकऱ्यांना काय फायदा होणार?
उत्तर-या प्रकल्पामुळे शेतकऱ्यांना आधुनिक शेती तंत्रज्ञान, पीक व्यवस्थापन, बाजारपेठ, मूल्यवर्धन, डिजिटल शेती आणि
सरकारी योजनांची माहिती मिळेल. त्यामुळे उत्पादन आणि उत्पन्न वाढण्यास मदत होईल.
प्रश्न- कृषी-उद्योजकांची भूमिका काय असेल?
उत्तर-प्रशिक्षित कृषी-उद्योजक गावागावातील शेतकऱ्यांना तांत्रिक मार्गदर्शन करतील,
आधुनिक शेती पद्धतींची माहिती देतील, तसेच सरकारी योजनांचा लाभ मिळवून देण्यासाठी मदत करतील.







