तुम्ही रोज भात खावा का? आहारतज्ज्ञांनी उघड केले सत्य
भात खाणे पूर्णपणे बंद करण्याची गरज नाही; योग्य प्रमाणात आणि डाळ, भाज्या, दही व प्रथिनांसोबत भात खाल्ल्यास आहार अधिक संतुलित राहू शकतो.

रोज भात खावा का
तुम्ही रोज भात खावा का? आहारतज्ज्ञांनी उघड केले सत्य
भात हा भारतीयांच्या, विशेषतः महाराष्ट्रातील आणि दक्षिण भारतातील
अनेकांच्या रोजच्या आहाराचा महत्त्वाचा भाग आहे. मात्र, भाताबद्दल अनेक गैरसमज आहेत.
वजन वाढते, रक्तातील साखर वाढते किंवा भात रोज खाऊ नये, असे अनेकदा सांगितले जाते.
त्यामुळे दररोज भात खावा का? हा प्रश्न अनेकांच्या मनात असतो. आहारतज्ज्ञांच्या मते,
भात पूर्णपणे बंद करण्याची गरज नाही. मात्र, त्याचे प्रमाण आणि तो कोणत्या पदार्थांसोबत खाल्ला जातो, याकडे लक्ष देणे महत्त्वाचे आहे.

दररोज भात खाऊ शकतो का?
आहारतज्ज्ञ म्हणतात की, दररोज माफक प्रमाणात भात खाल्ला जाऊ शकतो.
साधारणपणे अर्धा ते एक कप शिजवलेला भात हा अनेकांसाठी योग्य प्रमाण ठरू शकतो.
मात्र, प्रत्येक व्यक्तीची गरज वेगळी असते. वय, शारीरिक हालचाल, वजन,
आरोग्याची स्थिती आणि दिवसभरातील इतर आहार यानुसार भाताचे प्रमाण बदलू शकते.
भात हा कार्बोहायड्रेट्सचा चांगला स्रोत आहे. शरीराला दैनंदिन कामांसाठी आणि शारीरिक हालचालींसाठी ऊर्जा आवश्यक
असते आणि कार्बोहायड्रेट्स त्यासाठी महत्त्वाची भूमिका बजावतात.
त्यामुळे भाताला आहारातून पूर्णपणे वगळणे आवश्यक नाही.
भातासोबत काय खावे?
फक्त मोठ्या प्रमाणात भात खाण्याऐवजी तो संतुलित आहाराचा भाग म्हणून खाणे अधिक योग्य ठरते.
भातासोबत डाळ, कडधान्ये, दही, भाज्या, पनीर, अंडी किंवा इतर प्रथिनांचे स्रोत घेतल्यास जेवण अधिक संतुलित होते.
हेही वाचा-अंबानींच्या अँटिलियाचे वीज बिल तब्बल 70 लाख रुपये? जाणून घ्या एवढा वीज वापर का होतो
उदाहरणार्थ, भातासोबत डाळ आणि भरपूर भाज्या घेतल्यास आहारात प्रथिने,
जीवनसत्त्वे, खनिजे आणि इतर पोषक घटकांचा समावेश होतो. दही घेतल्याने प्रथिने आणि कॅल्शियम मिळण्यास मदत होते.
पांढरा भात की ब्राउन राइस?
पांढरा भात आणि ब्राउन राइस यांच्यात पौष्टिकतेच्या दृष्टीने काही फरक आहेत.
ब्राउन राइसमध्ये तंतू म्हणजेच फायबर तुलनेने अधिक असतात. त्यामुळे
है ही वाचा-रेल्वेत कचरा टाकणे महागात पडणार! आता थेट 1,000 रुपयांपर्यंत दंड
तो अधिक काळ पोट भरल्यासारखे वाटण्यास मदत करू शकतो.
मात्र, याचा अर्थ पांढरा भात आरोग्यासाठी वाईट आहे असा नाही. योग्य प्रमाणात
आणि संतुलित आहारासोबत पांढरा भातही खाता येतो. ज्यांना ब्राउन राइस
आवडत नाही किंवा तो सहज उपलब्ध होत नाही, त्यांनी पांढरा भात पूर्णपणे बंद करण्याची गरज नाही.
वजन कमी करायचे असल्यास भात बंद करावा का?
वजन कमी करण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या अनेकांना सर्वप्रथम भात बंद करण्याचा सल्ला दिला जातो.
मात्र, वजन कमी होणे हे केवळ एखादा पदार्थ खाणे किंवा बंद करण्यावर अवलंबून नसते.
एकूण कॅलरीचे सेवन, शारीरिक हालचाल, झोप आणि संपूर्ण आहार यांचा त्यावर परिणाम होतो.
त्यामुळे वजन कमी करताना भात पूर्णपणे बंद करण्याऐवजी त्याचे प्रमाण नियंत्रित करणे अधिक व्यवहार्य ठरू शकते.
प्लेटमध्ये भाताचे प्रमाण कमी ठेवून त्यासोबत भाज्या आणि प्रथिनांचे प्रमाण वाढवणे हा एक चांगला पर्याय ठरू शकतो.
मधुमेह असणाऱ्यांनी भात खावा का?
मधुमेह असलेल्या व्यक्तींनी भाताचे प्रमाण आणि प्रकार याबाबत विशेष काळजी घेणे आवश्यक आहे.
भातामध्ये कार्बोहायड्रेट्स असल्यामुळे त्याचा रक्तातील साखरेवर परिणाम होऊ शकतो.
त्यामुळे किती भात खायचा आणि तो कोणत्या पदार्थांसोबत खायचा, हे वैयक्तिक आरोग्यस्थितीनुसार ठरवणे महत्त्वाचे आहे.
अशा परिस्थितीत आहारतज्ज्ञ किंवा डॉक्टरांचा सल्ला घेणे योग्य ठरते. विशेषतः रक्तातील
साखर नियंत्रणात ठेवण्यासाठी औषधे घेत असलेल्या व्यक्तींनी आहारात मोठे बदल स्वतःहून करू नयेत.
भात खाण्याची योग्य पद्धत कोणती?
भात खाताना प्रमाणावर नियंत्रण ठेवणे महत्त्वाचे आहे. एका मोठ्या वाटीऐवजी
माफक प्रमाणात भात घेऊन त्यासोबत डाळ, भाज्या, कोशिंबीर, दही आणि प्रथिनांचा स्रोत घेता येतो.
तसेच, दिवसभर शारीरिक हालचाल कमी असल्यास भाताचे प्रमाण आणखी नियंत्रित ठेवणे उपयोगी ठरू शकते.
दुसरीकडे, अधिक शारीरिक मेहनत करणाऱ्या व्यक्तींची ऊर्जेची गरज अधिक असू शकते.
थोडक्यात, भात हा शत्रू नाही; मात्र त्याचे प्रमाण महत्त्वाचे आहे. आहारतज्ज्ञांच्या मते,
दररोज माफक प्रमाणात भात खाता येतो. साधारण अर्धा ते एक कप शिजवलेला भात
हा अनेकांसाठी योग्य प्रमाण असू शकतो. मात्र, वैयक्तिक गरजेनुसार हे प्रमाण बदलू शकते.
भातासोबत डाळ, दही, भाज्या आणि प्रथिनांचे इतर स्रोत घेतल्यास जेवण अधिक संतुलित बनते.
त्यामुळे भात पूर्णपणे बंद करण्याऐवजी प्रमाण, संतुलन आणि संपूर्ण आहाराकडे लक्ष देणे अधिक महत्त्वाचे आहे.FAQ
1. रोज भात खाणे योग्य आहे का?
होय. आहारतज्ज्ञांच्या मते, योग्य प्रमाणात आणि संतुलित आहाराचा भाग म्हणून दररोज भात खाता येतो.
2. दिवसाला किती भात खावा?
साधारणपणे अर्धा ते एक कप शिजवलेला भात अनेकांसाठी योग्य प्रमाण असू शकतो. मात्र, व्यक्तीनुसार प्रमाण बदलू शकते.
3. भात खाल्ल्याने वजन वाढते का?
केवळ भात खाल्ल्यामुळे वजन वाढते असे नाही. एकूण कॅलरीचे सेवन, भाताचे प्रमाण,
आहाराची गुणवत्ता आणि शारीरिक हालचाल यांचा वजनावर परिणाम होतो.
4. वजन कमी करताना भात खाऊ शकतो का?
होय. वजन कमी करताना भात पूर्णपणे बंद करण्याची गरज नसते. मात्र,
त्याचे प्रमाण नियंत्रित ठेवणे आणि भाज्या व प्रथिनांचे प्रमाण वाढवणे उपयुक्त ठरू शकते.
5. पांढरा भात आरोग्यासाठी वाईट आहे का?
नाही. योग्य प्रमाणात पांढरा भातही संतुलित आहाराचा भाग असू शकतो. ब्राउन राइसमध्ये मात्र फायबर तुलनेने अधिक असते.
6. भातासोबत कोणते पदार्थ खावेत?
भातासोबत डाळ, कडधान्ये, भाज्या, दही, पनीर, अंडी किंवा इतर प्रथिनांचे स्रोत घेतल्यास जेवण अधिक संतुलित होऊ शकते.
7. मधुमेह असणाऱ्यांनी भात टाळावा का?
भात पूर्णपणे टाळण्याऐवजी त्याचे प्रमाण आणि आहारातील एकूण कार्बोहायड्रेट्स
याकडे लक्ष देणे महत्त्वाचे आहे. मधुमेह असल्यास वैयक्तिक आहारासाठी डॉक्टर किंवा आहारतज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
8. भात खाण्याची सर्वात महत्त्वाची गोष्ट कोणती?
भात किती खातो यापेक्षा तो किती प्रमाणात आणि कोणत्या पदार्थांसोबत खातो,
हे महत्त्वाचे आहे. संतुलित प्लेट ठेवणे हा चांगला पर्याय आहे.







