इराणचा मोठा निर्णय! भारतासाठी होर्मुझची सामुद्रधुनी खुली
मित्र राष्ट्रांच्या जहाजांना दिली मुभा; तेल, गॅस पुरवठ्यावर मोठा दिलासा

Strait of Hormuz
भारतासाठी आनंदाची बातमी: इराणने होर्मुझची सामुद्रधुनी खुली केली आहे… आता जहाजे कोणत्याही निर्बंधांशिवाय त्यातून जाऊ शकतील.
इराणने भारतासाठी होर्मुझची सामुद्रधुनी खुली केली आहे.(Strait of Hormuz) होर्मुझ आता मित्र राष्ट्रांसाठी खुली झाली आहे, अशी घोषणा खुद्द इराणच्या परराष्ट्र मंत्र्यांनी केली.

मध्य पूर्वेतील तणावाच्या पार्श्वभूमीवर भारतासाठी एक महत्त्वपूर्ण बातमी समोर आली आहे. इराणने भारतासह मित्र राष्ट्रांसाठी होर्मुझची सामुद्रधुनी खुली केली आहे. (Strait of Hormuz)याचा अर्थ सर्व भारतीय जहाजे देशात प्रवेश करू शकतील.
एलपीजी आणि डिझेल-पेट्रोलच्या पुरवठ्यासाठी हे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. इराणचे परराष्ट्र मंत्री अब्बास अराघची यांनी गुरुवारी सांगितले की, त्यांनी भारतासह मित्र राष्ट्रांच्या जहाजांना होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून(Strait of Hormuz)जाण्याची परवानगी दिली आहे.
https://x.com/IRANinMumbai/status/2036883964854784018?t=YkdKFu7Me90BM_IvSfJ-8Q&s=19
संयुक्त राष्ट्रांचे सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरेस यांनी इराणला होर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा उघडण्यास सांगितले होते, ज्यानंतर इराणच्या परराष्ट्र मंत्र्यांनी एक निवेदन जारी करून म्हटले की, “आम्ही भारत, रशिया, चीन, इराक आणि पाकिस्तान
यांसारख्या आमच्या मित्र देशांसाठी होर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा उघडली आहे.” इन्स्टाग्रामवर एक पोस्ट शेअर करताना, संयुक्त राष्ट्रांच्या सरचिटणीसांनी म्हटले की, होर्मुझच्या सामुद्रधुनीच्या
दीर्घकाळच्या बंदमुळे तेल, वायू आणि खतांच्या वाहतुकीत अडथळा येत आहे. यामुळे केवळ देशाचेच नव्हे, तर अत्यंत असुरक्षिततेत जगणाऱ्या नागरिकांचेही गंभीर नुकसान होत आहे.
संयुक्त राष्ट्र युद्धाचे परिणाम कमी करण्यासाठी कार्यरत आहे, आणि ते परिणाम कमी करण्याचा सर्वोत्तम मार्ग म्हणजे युद्ध तात्काळ संपवणे हेच आहे.
हेही वाचा-भारतीय रेल्वेचे नवे नियम: उशिरा तिकीट रद्द केल्यास परतावा बंद, दंडात मोठी वाढ
हेही वाचा-Jamun Benefits in Marathi | जांभळाचे 10 आरोग्यदायी फायदे जाणून घ्या
असाच निर्णय याआधी देखील घेण्यात आला होता.
यापूर्वी २५ मार्च रोजी, न्यूयॉर्कमधील इराणच्या दूतावासाने जाहीर केले की काही विशिष्ट जहाजांना होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जाण्याची परवानगी दिली जाईल. ‘एक्स’वरील एका पोस्टमध्ये त्यांनी म्हटले आहे
की, शत्रुत्वपूर्ण नसलेली जहाजे, म्हणजेच जी इराणशी संघर्ष करत नाहीत किंवा त्याला पाठिंबा देत नाहीत, ती सुरक्षितपणे जाऊ शकतात. तथापि, त्यांना सर्व इराणी सुरक्षा नियमांचे पालन करणे बंधनकारक असेल आणि ही परवानगी केवळ इराणी अधिकाऱ्यांच्या देखरेखीखालीच दिली जाईल.
होर्मुझची सामुद्रधुनी एवढी महत्त्वाची का आहे?
होर्मुझची सामुद्रधुनी (Strait of Hormuz) ही जगातील अत्यंत महत्त्वाची समुद्री वाहतूक मार्गांपैकी एक आहे. ही सामुद्रधुनी Persian Gulf आणि Gulf of Oman यांना जोडते. एका बाजूला Iran तर दुसऱ्या बाजूला Oman आहे. जगातील मोठ्या प्रमाणातील कच्चे तेल
याच मार्गाने वाहतूक होते, त्यामुळे जागतिक अर्थव्यवस्थेसाठी याचे महत्त्व खूप मोठे आहे. येथे कोणताही तणाव निर्माण झाला तर तेलाच्या किंमती वाढण्याची शक्यता असते. म्हणूनच ही सामुद्रधुनी सामरिक आणि आर्थिकदृष्ट्या अत्यंत संवेदनशील मानली जाते.
व्यापारी दृष्टिकोनातून Strait of Hormuz ही जगातील सर्वात महत्त्वाची समुद्री वाहतूक धमन्यांपैकी एक मानली जाते. Persian Gulf परिसरातील तेल उत्पादक देश—Saudi Arabia, Iran, Iraq, Kuwait—येथून निघणाऱ्या जगातील सुमारे 20% कच्च्या तेलाची वाहतूक या मार्गाने होते.
यामुळे ही सामुद्रधुनी जागतिक ऊर्जा पुरवठ्याची “लाईफलाइन” मानली जाते. जर येथे तणाव, युद्ध किंवा अडथळे निर्माण झाले, तर तेल पुरवठा खंडित होऊन आंतरराष्ट्रीय बाजारात तेलाच्या किंमती झपाट्याने वाढतात. याचा थेट परिणाम भारतासारख्या आयातदार देशांवर होतो.
थोडक्यात, जागतिक व्यापार, ऊर्जा सुरक्षा आणि अर्थव्यवस्था यांसाठी होर्मुझची सामुद्रधुनी अत्यंत निर्णायक भूमिका बजावते.







